Όταν λέμε ότι η επανάληψη πρέπει να απλώνεται στον χρόνο (spaced repetition ή κατανεμημένη εξάσκηση), εννοούμε ότι η μάθηση είναι πιο αποτελεσματική όταν οι επαναλήψεις γίνονται σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, με ενδιάμεσα διαστήματα.
Για παράδειγμα:
-
Ένας μαθητής διαβάζει 2 ώρες συνεχόμενα την προπαίδεια την Κυριακή.
-
Ένας άλλος διαβάζει 20 λεπτά την Κυριακή, 20 λεπτά τη Δευτέρα, 20 λεπτά την Τετάρτη και 20 λεπτά το Σάββατο.
Παρόλο που ο συνολικός χρόνος μπορεί να είναι παρόμοιος, ο δεύτερος μαθητής συνήθως θα θυμάται καλύτερα το υλικό μετά από εβδομάδες ή μήνες.
Ο λόγος είναι ότι κάθε φορά που ξεχνάμε λίγο μια πληροφορία και προσπαθούμε να την ανακαλέσουμε, ο εγκέφαλος ξαναχτίζει και ενισχύει το σχετικό νευρωνικό δίκτυο.
Η διαδικασία της ανάκλησης απαιτεί περισσότερη προσπάθεια από την απλή επανάληψη και αυτή η προσπάθεια βοηθά τη μνήμη να γίνει πιο ανθεκτική.
Τι σημαίνει αυτό για παιδιά με Δυσλεξία και ΕΜΔ;
Στη δυσλεξία και στις ειδικές μαθησιακές δυσκολίες αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Συχνά οι μαθητές χρειάζονται περισσότερες ευκαιρίες επανέκθεσης σε μια δεξιότητα (π.χ. ορθογραφία, ανάγνωση, προπαίδεια), αλλά αυτές οι επαναλήψεις αποδίδουν καλύτερα όταν κατανέμονται μέσα στις ημέρες και τις εβδομάδες.
Η κατανεμημένη επανάληψη βοηθά γιατί:
-
Μειώνει το γνωστικό φορτίο. Αντί το παιδί να προσπαθεί να επεξεργαστεί μεγάλη ποσότητα πληροφοριών εργάζεται με μικρά και διαχειρίσιμα βήματα.
-
Ενισχύει τη μακροπρόθεσμη μνήμη. Οι συχνές επιστροφές στο υλικό βοηθούν τη γνώση να παγιωθεί.
- Αυξάνει την αυτοματοποίηση. Δεξιότητες όπως η αποκωδικοποίηση λέξεων, η ορθογραφία ή η προπαίδεια γίνονται σταδιακά πιο εύκολες και λιγότερο απαιτητικές.
- Μειώνει την απογοήτευση. Η εμπειρία της επιτυχίας σε μικρές δόσεις είναι συχνά πιο ενθαρρυντική.
Το spacing effect βασίζεται σε ένα από τα πιο σταθερά ευρήματα της γνωστικής ψυχολογίας και θα αναφέρουμε ενδεικτικά πηγές που μπορείτε να αναζητήσετε για περισσότερες πληροφορίες.
Συγκεκριμένα:
-
Μεγάλη ανασκόπηση στο Nature Reviews Psychology (Carpenter, Pan & Butler, 2022) καταλήγει ότι η κατανεμημένη επανάληψη και η ανάκληση από μνήμης (retrieval practice) είναι από τις πιο αποτελεσματικές στρατηγικές για μακροπρόθεσμη μάθηση σε διαφορετικές ηλικίες και εκπαιδευτικά περιβάλλοντα.
- Ανασκόπηση της βιβλιογραφίας Spacing Repetitions Over Long Timescales: A Review and a Reconsolidation Explanation (Christopher D Smith , Damian Scarf ) για το spacing effect δείχνει ότι οι επαναλήψεις που κατανέμονται στον χρόνο δημιουργούν ισχυρότερη διατήρηση της γνώσης σε σύγκριση με τη μαζική επανάληψη ("διάβασμα της τελευταίας στιγμής").
- Μετά-ανάλυση A Meta-Analysis of Ten Learning Techniques 242 μελετών και περισσότερων από 169.000 συμμετεχόντων βρήκε ότι η distributed practice (κατανεμημένη εξάσκηση) και το practice testing (ανάκληση/αυτοεξέταση) ήταν από τις αποτελεσματικότερες τεχνικές μάθησης που εξετάστηκαν.
- Συστηματική ανασκόπηση εφαρμοσμένων ερευνών σε σχολεία έδειξε ότι η ανάκληση από μνήμης βελτιώνει σταθερά τη μάθηση και τη διατήρηση της γνώσης σε πραγματικές σχολικές συνθήκες. Retrieval practice consistency benefits student learning: a systematic review of applied research in schools and classrooms. (Pooja K. Agarwal, Ludmila D. Nunes, and Janell R. Blunt)
Αν αναζητάτε έναν τρόπο συνεργασίας ενημερωθείτε και μη διστάσετε να επικοινωνήσετε!
✺ Τρόποι συνεργασίας:
Αν είστε Ειδικοί Παιδαγωγοί:
Ειδική Παιδαγωγός - Κοινωνική Ανθρωπολόγος
ειδικευμένη στην αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών/δυσλεξίας
email: amitrakaki@gmail.com
.jpg "9 Aσκήσεις Δυσλεξίας με Lego!")
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg "Dyslexia Tip! Γιατί η επανάληψη να απλώνεται στον χρόνο;")
.jpg)