Dyslexia practice of the day! Ένα ιδιαίτερο εκπαιδευτικό εργαλείο και 7 ερωτήσεις κλειστού τύπου! [εκτυπώσιμο]

'Ενα ιδιαίτερο εκπαιδευτικό εργαλείο που ενισχύει το ενδιαφέρον των παιδιών 

για το διάβασμα!

Σε προηγούμενο άρθρο παρουσιάσαμε αυτό το ξεχωριστό εκπαιδευτικό εργαλείο όπου συνδυάζουμε την αναγνωστική διαδικασία με την επίλυση ενός νοητικού γρίφου.

Στις ιστορίες ανάγνωσης που έχουν φτιαχτεί σε μορφή παζλ το παιδί καλείται να συνθέσει επιμέρους τμήματα του κειμένου προκειμένου να αποκαλύψει και να διαβάσει την ολοκληρωμένη ιστορία. 

Η προσέγγιση αυτή ενισχύει δεξιότητες όπως η οπτική αντίληψη, η αλληλουχία πληροφοριών, η προσοχή και η κατανόηση, προσφέροντας παράλληλα μια περισσότερο ελκυστική και ενεργητική εμπειρία μάθησης.

Καθώς το παιδί ενώνει τα κομμάτια του παζλ, αποκαλύπτει σταδιακά την ιστορία και αποκτά κίνητρο να διαβάσει το κείμενο ως ένα ολοκληρωμένο σύνολο! Με αυτόν τον τρόπο, η αναγνωστική διαδικασία μετατρέπεται σε μια διαδραστική δραστηριότητα.

Ποια η σχέση της με την εργαζόμενη μνήμη;

Μπορείτε να δείτε την απάντηση στο άρθρο και να εκτυπώσετε τις Ιστορίες Παζλ εδώ.

Εκτυπώνουμε ή φτιάχνουμε δικές μας ιστορίες παζλ ανάλογα με το επίπεδο του κάθε παιδιού με μαθησιακές δυσκολίες. 

Το παιδί κόβει τα κομμάτια του παζλ.

Σιγά σιγά ενώνει τα κομμάτια του παζλ και του αποκαλύπτεται η κάθε ιστορία. 

Το υλικό προέρχεται από την 

εξ αποστάσεως εποπτεία ειδικών παιδαγωγών.

Εκτυπώστε τις 3 ιστορίες παζλ εδώ

Για να αξιοποιηθεί ακόμη περισσότερο η εκπαιδευτική αξία των ιστοριών-παζλ, είναι χρήσιμο να ακολουθούν ερωτήσεις κατανόησης κλειστού τύπου, όπως:

1. πολλαπλής επιλογής
2. σωστού-λάθους 
3. αντιστοίχισης
4. συμπλήρωσης κενού με προκαθορισμένες επιλογές 
5. ταξινόμησης γεγονότων στη σωστή χρονική σειρά
6. επιλογής της κατάλληλης εικόνας που αντιστοιχεί σε ένα γεγονός της ιστορίας
7. κατηγοριοποίησης πληροφοριών

Γιατί ερωτήσεις κλειστού τύπου;

Οι ερωτήσεις αυτές βοηθούν το παιδί να εστιάσει στα βασικά στοιχεία της ιστορίας και να ελέγξει την κατανόησή του χωρίς να επιβαρύνεται με τις απαιτήσεις της γραπτής έκφρασης. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για παιδιά με δυσλεξία και μαθησιακές δυσκολίες, καθώς συχνά δυσκολεύονται να οργανώσουν και να διατυπώσουν τις σκέψεις τους γραπτά, ακόμη και όταν έχουν κατανοήσει το περιεχόμενο του κειμένου.

Παράδειγμα ερωτήσεων 

κλειστού τύπου:

Έτσι λοιπόν προσεγγίζουμε την παρέμβαση στην ανάγνωση με μεγαλύτερη χαρά και θετική διάθεση!

Αν αναζητάτε έναν τρόπο συνεργασίας ενημερωθείτε και μη διστάσετε να επικοινωνήσετε!

✺ Τρόποι συνεργασίας:

Αν είστε Ειδικοί Παιδαγωγοί:

Αν είστε Γονείς:

Άσπα Μητρακάκη

Ειδική Παιδαγωγός - Κοινωνική Ανθρωπολόγος

ειδικευμένη στην αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών/δυσλεξίας

email: amitrakaki@gmail.com

fb & instagram

Dyslexia practice of the day! Κιναισθητική Ανάγνωση & Οπτική διαδοχική μνήμη! 6 οφέλη για παιδιά με Δυσλεξία!

Η ανάγνωση πάντα ήταν και θα παραμείνει μια πράξη διάθεσης!

Η πράξη της ανάγνωσης σε παιδιά που αντιμετωπίζουν δυσαναγνωσία και δυσκολίες ανάγνωσης πολλές φορές χρωματίζεται με αρνητική διάθεση. Αυτή συνήθως εκφράζεται όταν το παιδί αρνείται συστηματικά να διαβάσει ή βιώνει συναισθήματα έντονου στρες μπροστά σε ένα άγνωστο κείμενο.

Το αναγνωστικό στρες είναι μια συνηθισμένη συνθήκη σε μαθητές που δεν έχουν ακόμα κατακτήσει με ευχέρεια τον μηχανισμό της ανάγνωσης. Η φωναχτή ανάγνωση είναι μια ακόμα πιο πιεστική κατάσταση καθώς δημιουργεί ψυχολογική ένταση με αρνητικές συνέπειες στη γενική διάθεση του παιδιού με δυσλεξία, για τη σχολική του μελέτη.

Οι ασκήσεις ενός προγράμματος παρέμβασης είναι έτσι σχεδιασμένες ώστε να εμπλέκουν το παιδί σε ασκήσεις με τη μορφή παιχνιδιών που το εκπαιδεύουν αναγνωστικά ενώ μειώνουν ταυτόχρονα την ψυχολογική κόπωση που συχνά εμφανίζεται αυξημένη.

Η άσκηση, Σβήσε και θυμήσου! εκπαιδεύει το παιδί στην Ανάγνωση ενισχύοντας ταυτόχρονα τη Φωνολογική επεξεργασία και την Οπτική διαδοχική μνήμη, μια δεξιότητα πολύ σημαντική για την πετυχημένη ανάγνωση.

Τι είναι η Οπτική Διαδοχική Μνήμη;

Η οπτική διαδοχική μνήμη είναι μια επιμέρους λειτουργία της οπτικής μνήμης και αναφέρεται στην ικανότητα του ατόμου να θυμάται και να αναπαράγει τη σωστή σειρά οπτικών πληροφοριών (π.χ. σύμβολα, γράμματα, αριθμούς, εικόνες).

Τι σημαίνει πρακτικά;

Δεν αρκεί να «δω» κάτι και να το θυμάμαι (οπτική μνήμη).
Χρειάζεται να θυμάμαι και τη σειρά με την οποία το είδα.

Η οπτική διαδοχική μνήμη είναι κρίσιμη για:

• Ανάγνωση (σειριακή επεξεργασία γραμμάτων)
• Ορθογραφία
• Αντιγραφή
• Κατανόηση μαθηματικών συμβόλων 

Υλικά: ασπροπίνακας ή μαυροπίνακας, μαρκαδόρος, σφουγγάρι

Η δραστηριότητα πραγματοποιείται σε ασπροπίνακα.

Ο/Η παιδαγωγός γράφει λέξεις που περιλαμβάνουν αρχικά συμφωνικά συμπλέγματα (π.χ.θρανίο, πλατύ, στρώμα). Το αρχικό σύμπλεγμα επισημαίνεται με διαφορετικό χρώμα (π.χ. κόκκινο), ενώ το υπόλοιπο της λέξης παραμένει σε ουδέτερο χρώμα (π.χ. μαύρο).

Το παιδί:

• διαβάζει τη λέξη φωναχτά,
• εστιάζει στο αρχικό σύμπλεγμα,
• στη συνέχεια σβήνει το σύμπλεγμα από τον πίνακα,
• επαναλαμβάνει τη λέξη από μνήμης,
• και, εφόσον ζητηθεί, ξαναγράφει το σύμπλεγμα στη σωστή θέση.

Η διαδικασία μπορεί να επαναληφθεί με διαφορετικές λέξεις, αυξάνοντας σταδιακά τον βαθμό δυσκολίας.

Το υλικό προέρχεται από την 

εξ αποστάσεως εποπτεία ειδικών παιδαγωγών.

6 Οφέλη της σύνδεσης Ανάγνωσης και Οπτικής διαδοχικής μνήμης:

Ενίσχυση οπτικής διαδοχικής μνήμης

• Το παιδί καλείται να συγκρατήσει τη σειρά των γραμμάτων μετά τη διαγραφή μέρους της λέξης
• Ενεργοποιείται η ικανότητα: "κρατάω στο μυαλό μου αυτό που μόλις είδα"

Βελτίωση φωνημικής επίγνωσης

• Εστιάζει συνειδητά στα συμφωνικά συμπλέγματα
• Κατανοεί ότι η λέξη αποτελείται από μικρότερες μονάδες ήχου

Οπτική διάκριση και εστίαση

• Η χρήση χρώματος βοηθά στον διαχωρισμό κρίσιμων στοιχείων της λέξης
• Μειώνει τη σύγχυση και ενισχύει την προσοχή

Σύνδεση ανάγνωσης – μνήμης – γραφής

• Διαβάζει - συγκρατεί - ανακαλεί - ξαναγράφει
• Δημιουργείται ένα ολοκληρωμένο μαθησιακό κύκλωμα

Ενίσχυση ορθογραφίας

• Η επαναγραφή του συμπλέγματος βοηθά στην αποτύπωση της σωστής γραφής
• Μειώνονται λάθη όπως παραλείψεις ή αντιμεταθέσεις πχ. τσόμα

Ενίσχυση αυτοπεποίθησης

• Η δραστηριότητα έχει μορφή παιχνιδιού
• Το παιδί βιώνει επιτυχία ακόμα και με μικρά βήματα

Εδώ παρουσιάζουμε την εφαρμογή της άσκησης της αρχικής δημοσίευσης που μπορείτε να τη δείτε εδώ.

Αν αναζητάτε έναν τρόπο συνεργασίας ενημερωθείτε και μη διστάσετε να επικοινωνήσετε!

✺ Τρόποι συνεργασίας:

Αν είστε Ειδικοί Παιδαγωγοί:

Αν είστε Γονείς:

Άσπα Μητρακάκη

Ειδική Παιδαγωγός - Κοινωνική Ανθρωπολόγος

ειδικευμένη στην αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών/δυσλεξίας

email: amitrakaki@gmail.com

fb & instagram

Το Παζλ της ιστορίας! 3 ιστορίες φτιαγμένες σε παζλ για την Εργαζόμενη μνήμη! [εκτυπώσιμο]

 Η αόρατη νοητική λειτουργία που βρίσκεται διαρκώς σε εγρήγορση ονομάζεται 
Εργαζόμενη Μνήμη.

Αυτή η δυναμική και ευέλικτη μορφή μνήμης δεν είναι απλός ένας πρόσκαιρος χώρος αποθήκευσης δεδομένων, αλλά ένα ενεργό σύστημα επεξεργασίας που μας επιτρέπει να συγκρατούμε πληροφορίες για σύντομο χρονικό διάστημα, να τις χειριζόμαστε και να τις χρησιμοποιούμε για την καθοδήγηση της σκέψης και της δράσης μας.

Από την επίλυση ενός απλού μαθηματικού προβλήματος μέχρι την κατανόηση μιας σύνθετης πρότασης, η εργαζόμενη μνήμη αποτελεί τον αφανή αρχιτέκτονα της γνωστικής μας ικανότητας, επηρεάζοντας άμεσα τη μάθηση, τη λογική σκέψη και την καθημερινή μας λειτουργικότητα.

Η εργαζόμενη μνήμη λοιπόν, λειτουργεί ως ένας νοητικός "προσωρινός πίνακας" που πάνω του σημειώνουμε τις πληροφορίες που θέλουμε να συγκρατήσουμε για να επιλύσουμε προβλήματα και να καταλήξουμε σε συμπεράσματα.

Έρευνες έχουν δείξει ότι η Δυσλεξία, η Δυσαριθμησία και η ΔΕΠ-Υ συνδέονται στενά με ελλείμματα στην εργαζόμενη μνήμη, κάτι που οδηγεί σε δυσκολίες στην ανάγνωση, γραφή, κατανόησης μαθηματικών εννοιών και διατήρησης της προσοχής.

Στην καρδιά της εκπαιδευτικής διαδικασίας των μαθητών με ΕΜΔ βρίσκεται η ανάγκη για διαδραστικές δραστηριότητες που ενθαρρύνουν την ενεργό συμμετοχή. Χρειάζεται πάντα να αξιοποιούμε ή και να "κεντρίζουμε" την έμφυτη περιέργεια και την ανάγκη τους για εξερεύνηση. 

Έτσι όταν καταφέρνουμε μία άσκηση να χαρακτηρίζεται εύκολα και ως παιχνίδι τότε έχουμε πετύχει έναν βασικό παιδαγωγικό στόχο της εξατομικευμένης προσέγγισης!

Εδώ παρουσιάζουμε μία ειδικά σχεδιασμένη γλωσσική παιδαγωγική άσκηση που αξιοποιεί τη δυναμική των παζλ, που εκτός από την Εργαζόμενη μνήμη, ενισχύουν δεξιότητες όπως: οπτική αντίληψη, χωρική λογική, επίλυση προβλημάτων καθώς και λεπτή κινητικότητα.

Εκτυπώστε τις 3 ιστορίες παζλ εδώ

Τρόπος εφαρμογής 1:

Αρχικά το παιδί διαβάζει την ιστορία. Έπειτα κόβουμε τα κομμάτια του παζλ. Το παιδί ενώνει τα κομμάτια προσπαθώντας παράλληλα να θυμηθεί την ιστορία. Εάν χρειάζεται ανατροφοδότηση του διαβάζουμε πάλι την ιστορία εμείς.

Τρόπος εφαρμογής 2:

Τα κομμάτια του παζλ είναι ήδη κομμένα. Το παιδί ακούει την ιστορία και ενώνει τα κομμάτια της. Στο τέλος διαβάζει την ιστορία που έφτιαξε. Εδώ ενισχύουμε περισσότερο την ακουστική λεκτική μνήμη. 

Εκτυπώστε τις 3 ιστορίες παζλ εδώ

Τέλος ας αναφέρουμε μερικές ακόμα δεξιότητες που ενισχύονται με αυτή τη δραστηριότητα:

• Οπτική διάκριση
• Οπτικοχωρική αντίληψη
• Επιτελικές/εκτελεστικές λειτουργίες
• Λεπτή κινητικότητα
• Λογικός συσχετισμός
• Αναγνωστική ευχέρεια
• Αναγνωστική κατανόηση

Αν σας ενδιαφέρουν περισσότερες ασκήσεις με τη δυναμική των παζλ:

Το παζλ της ορθογραφίας! Ενίσχυση της Ορθογραφίας σε παιδιά Δυσλεξία

Οι κομμένες παράγραφοι! Αναγνωστική κατανόηση για παιδιά με Δυσλεξία

Παζλ με λέξεις! Ενίσχυση Οπτικής διάκρισης και Ανάγνωσης

Αν αναζητάτε έναν τρόπο συνεργασίας ενημερωθείτε και μη διστάσετε να επικοινωνήσετε!

✺ Τρόποι συνεργασίας:

• Αν είστε ειδικοί θεραπευτές:
• Κλικ στην εικόνα τις για εποπτείες εξ αποστάσεως σε ειδικούς παιδαγωγούς.

• Αν είστε γονείς:

• Κλίκ στην εικόνα για την παρέμβαση εξ αποστάσεως σε παιδιά με Μαθησιακές δυσκολίες.

• Κλικ στην εικόνα για τις εποπτείες εξ αποστάσεως σε γονείς.

Άσπα Μητρακάκη

Ειδική Παιδαγωγός - Κοινωνική Ανθρωπολόγος

ειδικευμένη στην αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών/δυσλεξίας

email: amitrakaki@gmail.com

fb & instagram

Dyslexia tip της ημέρας! Γιατί σχεδιαγράμματα;

Η μνήμη αποτελεί βασικό εργαλείο της μάθησης. Χωρίζεται σε διάφορα είδη και το καθένα εξυπηρετεί διαφορετική λειτουργία του εγκεφάλου. Τα παιδιά με Δυσλεξία, Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες και γενικές Μαθησιακές Δυσκολίες εμφανίζουν δυσκολίες στη μνημονική διαδικασία. Αυτό εκφράζεται με δυσκολίες στην αποθήκευση, αναζήτηση και ανάκληση πλοροφοριών.

Στη διδακτική πρακτική είναι αρκετά διαδεδομένη η χρήση σχεδιαγραμμάτων. Χρησιμοποιούνται στις σχολικές τάξεις αλλά και στην καθημερινή μελέτη στο σπίτι οι γονείς πολλές φορές θα καταφύγουν σε αυτό το εργαλείο.

Στην παρεμβατική διαδικασία όμως, είναι απαραίτητο να θυμόμαστε ότι το παιδί με Δυσλεξία χρειάζεται μνημονικές "άγκυρες". Τέτοιες είναι: εικόνες, ήχοι, βιώματα που το βοηθούν να ανασύρει τις σχετικές πληροφορίες.

'Ετσι και στο σχεδιάγραμμα λοιπόν, δεν χρειαζόμαστε πολλές, αλλά καλά οργανωμένες τις βασικές πληροφορίες ώστε να λειτουργούν σαν φωτεινές "σημαδούρες" που θα βοηθούν το παιδί να θυμηθεί όλες τις υπόλοιπες πληροφορίες.

Αν αναζητάτε έναν τρόπο συνεργασίας ενημερωθείτε και μη διστάσετε να επικοινωνήσετε!

✺ Τρόποι συνεργασίας:

• Ενημερωθείτε για τα Μαθήματα Ειδικής Αντιμετώπισης Δυσλεξίας at home εδώ 

• Αν είστε ειδικοί θεραπευτές! 
• Κλικ στην εικόνα τις για εποπτείες εξ αποστάσεως σε ειδικούς παιδαγωγούς.

• Αν είστε γονείς! 

• Κλίκ στην εικόνα για την παρέμβαση εξ αποστάσεως σε παιδιά με Μαθησιακές δυσκολίες.

• Κλικ στην εικόνα για τις εποπτείες εξ αποστάσεως σε γονείς.

Άσπα Μητρακάκη

Ειδική Παιδαγωγός - Κοινωνική Ανθρωπολόγος

ειδικευμένη στην αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών/δυσλεξίας

email: amitrakaki@gmail.com

fb & instagram

Κιναισθητική απομνημόνευση για το μάθημα της Ιστορίας! Μνήμη και Δυσλεξία!

 Η ισχυρή μνήμη είναι βασικό εργαλείο στη μάθηση!

Κατά την αξιολόγηση παιδιών με Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες εμφανίζεται συχνά η χαρακτηριστική δυσκολία στη βραχύχρονη, εργαζόμενη μνήμη. Πληροφορίες που ο μαθητής μόλις διάβασε χάνονται στην πορεία της επεξεργασίας. Σε αυτό συμφωνούν και οι μαρτυρίες των γονέων και δασκάλων που αναφέρουν τη δυσκολία ανταπόκρισης του παιδιού σε μαθήματα απομνημόνευσης, ανεξάρτητα του χρόνου που αφιέρωσε για να διαβάσει.

Έτσι προκύπτει η ανάγκη να εφαρμόζονται ασκήσεις ενίσχυσης της μνήμης σε όλη τη διάρκεια της εκπαίδευσης του μαθητή με ΕΜΔ. 

Ήδη στο άρθρο 15 τρόποι να ενισχύσουμε τη μνήμη του παιδιού με Δυσλεξία αναφέρονται αρκετοί τρόποι εκπαίδευσης της μνημονικής διαδικασίας.

Εδώ η άσκηση θα βοηθήσει το παιδί με Δυσλεξία και ΕΜΔ να χειριστεί με Κιναισθητικό τρόπο τις πληροφορίες που απομνημόνευσε για το μάθημα της Ιστορίας. Η γλωσσική πληροφορία "επενδύεται" και με κινητικά ερεθίσματα τα οποία λειτουργούν ως ενισχυτικά σημεία αναφοράς για τη μνήμη. 

Υλικά: ασπροπίνακας, μαρκαδόρος, post it χαρτάκια

Διαλέγουμε τα στοιχεία, που αξιολογούμε ως κύρια και σημαντικά να απομνημονεύσει ο μαθητής μας. Έπειτα στήνουμε την άσκηση με σκοπό να χειριστεί τα στοιχεία αυτά και όχι μόνο να τα διαβάσει.

Γράφουμε σε σειρά τις πληροφορίες, οι οποίες μπορεί να εμπεριέχουν: ονόματα, ημερομηνίες, γεγονότα. 

Σε μια δεύτερη σειρά γράφουμε σε post it χαρτάκια και σε μπερδεμένη σειρά τις πληροφορίες που θέλουμε ο μαθητής να αντιστοιχίσει.

Η άσκηση γίνεται σε δυο άξονες. Από το γεγονός στη χρονολογία και από τη χρονολογία στο γεγονός.

Από το γεγονός στη χρονολογία:

Το παιδί, αφού πρώτα έχει μελετήσει το μάθημα του, αντιστοιχεί τις πληροφορίες κάνοντας με αυτό τον τρόπο μια ενναλακτική περίληψη του κειμένου. Πετυχαίνουμε οργάνωση των πληροφοριών και βοηθάμε το παιδί να προσανατολιστεί στο Χώρο και στο Χρόνο, δυο έννοιες που το δυσκολεύουν ιδιαίτερα. 

Από τη χρονολογία στο γεγονός:

Tip:

Πάντα πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας ότι το παιδί με ΕΜΔ μαθαίνει καλύτερα με την ενεργή και όχι την παθητική μάθηση!

Αν αναζητάτε έναν τρόπο συνεργασίας ενημερωθείτε και μη διστάσετε να επικοινωνήσετε!

✺ Τρόποι συνεργασίας:

• Ενημερωθείτε για τα Μαθήματα Ειδικής Αντιμετώπισης Δυσλεξίας at home εδώ 

• Αν είστε ειδικοί θεραπευτές! 
• Κλικ στην εικόνα τις για εποπτείες εξ αποστάσεως σε ειδικούς παιδαγωγούς.

• Αν είστε γονείς! 

• Κλίκ στην εικόνα για την παρέμβαση εξ αποστάσεως σε παιδιά με Μαθησιακές δυσκολίες.

• Κλικ στην εικόνα για τις εποπτείες εξ αποστάσεως σε γονείς.

Άσπα Μητρακάκη

Ειδική Παιδαγωγός - Κοινωνική Ανθρωπολόγος

ειδικευμένη στην αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών/δυσλεξίας

email: amitrakaki@gmail.com

fb & instagram

Στρατηγική απομνημόνευσης για παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες. Κάρτες για τα σημαντικά!

Τελικά πώς μπορούν να απομνημονεύσουν τα παιδιά με δυσκολίες μνήμης;

Σε όλη τη διάρκεια της σχολικής ζωής ο κάθε μαθητής καλείται να απομνημονεύει και να ανακαλεί μεγάλο όγκο πληροφοριών. Μια καλή και αποδοτική μνήμη είναι πολλές φορές το κλειδί για την επιτυχία σε διάφορες σχολικές δοκιμασίες πχ. ερωτήσεις/απαντήσεις κατά την παράδοση, μικρά και μεγάλα διαγωνίσματα, τελικές εξετάσεις κλπ.

Για τα παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες η απομνημόνευση πληροφοριών είναι μια ιδιαίτερη πρόκληση και χρειάζεται ειδική προσέγγιση. Σκοπός είναι να χρησιμοποιηθούν τακτικές τέτοιες που θα έχουν ως αποτέλεσμα τον σωστό χειρισμό των πληροφοριών που χρειάζεται το παιδί να θυμάται, χωρίς αυτό να ταλαιπωρεί ψυχολογικά τον μαθητή.

Τα υλικά που θα χρησιμοποιήσουμε: κάρτες (ή κομμένα κομμάτια Α4 σελίδας), post it και μαρκαδόρος.

Ας υποθέσουμε ότι υπάρχει ένα κείμενο που χρειάζεται να μάθει "απ' έξω" πχ. στο μάθημα της Ιστορίας, Γεωγραφίας κλπ.

Τα 3 βασικά βήματα που κάνουμε πριν την ανάγνωση της ιστορίας:

Τίτλος

Ρωτάμε το παιδί τι καταλαβαίνει από τον Τίτλο του κειμένου. Τονίζουμε ότι ο Τίτλος πάντα δίνει το στίγμα και προσανατολίζει τον αναγνώστη στην κεντρική ιδέα.

Εικόνες

Αν το κείμενο (κεφάλαιο) που χρειάζεται να διαβάσει ο μαθητής συνοδεύεται από εικόνες τότε δίνουμε μεγάλη σημασία σε αυτές. Τα εξωλεκτικά στοιχεία όταν μιλάμε -κινήσεις χεριών, στάση σώματος, εκφράσεις προσώπου- δίνουν επιπλέον μηνύματα που βοηθούν τον συνομιλητή μας να πάρει πρόσθετες πληροφορίες και να καταλάβει ακόμα καλύτερα αυτό που λέμε. Έτσι και οι σχετικές εικόνες που συνοδεύουν το κείμενο δίνουν μια πρώτη ιδέα για το θέμα που θα διαπραγματευτεί. Ας μην ξεχνάμε κάτι πολύ σημαντικό. Τα παιδια με μαθησιακές δυσκολίες έχουν ακόμα μεγαλύτερη ανάγκη τις πληροφορίες που προέρχονται από μη ή περιορισμένες λεκτικές πληροφορίες. Η εικόνα είναι μια θαυμάσια οδός για να τονίσουμε στοιχεία που πρέπει να απομνημονευθούν!

Παράγραφοι

Ο απλός εντοπισμός του αριθμού των παραγράφων προσανατολίζει το παιδί, πριν ακόμα διαβάσει όλο το κείμενο, σε πόσα περίπου κομμάτια αναλύεται το θέμα με το οποίο καταπιάνεται.

Η μέθοδος που θα περιγράψουμε έρχεται αφού διαβάσουμε το κείμενο και χρειάζεται να θυμηθούμε τι λέει!

Θα χρησιμοποιήσουμε για παράδειγμα το πρώτο κεφάλαιο στην Ιστορία της Ε' Δημοτικού με τίτλο, "Οι Ρωμαίοι κυβερνούν τους Έλληνες".

Κάνουμε, όπως αναφέραμε, την πρώτη επαφή με το κείμενο και τα στοιχεία που το συνοδεύουν πριν την πρώτη ανάγνωση:

• Δίνουμε σημασία στη Χρονογραμμή που υπάρχει στην αρχή της σελίδας και δείχνει γραμμικά τη χρονική περίοδο.
• Συζητάμε τον Τίτλο.
• Παρατηρούμε τις εικόνες και λέμε τι συμπεραίνουμε από αυτές πχ. Από τις εικόνες καταλαβαίνουμε ότι ήταν έυκολη ή δύσκολη η κατάκτηση για τους Έλληνες;
• Αριθμούμε τις παραγράφους για να ξέρουμε πόσα περίπου "πράγματα" θα πρέπει να θυμόμαστε μετά.

Αφού το κείμενο διαβαστεί ξεκινάμε τη μέθοδο με τις κάρτες:

1ον: Για κάθε παράγραφο γράφουμε και μια κάρτα με τον τίτλο /κεντρική ιδέα που έχει αυτή η παράγραφος.
2ον: Κάτω από κάθε κάρτα βάζουμε (1-2 )χαρτάκια σημειώσεων (post it) και γράφουμε τα κύρια σημεία της παραγράφου.

Το συγκεκριμένο κείμενο έχει 5 παραγράφους και για αυτό για κάθε παράγραφο έχουμε μια κάρτα και χαρτάκια σημειώσεων από κάτω. Μαζί με το παιδί αναλύουμε κάθε παράγραφο και λέμε ποια είναι τα σημαντικά σημεία σε αυτήν.

Το αποτέλεσμα για τις πρώτες 3 παραγράφους είναι κάπως έτσι.

Συνεχίζουμε και στο τέλος βλέποντας το σχεδιάγραμμα "λέει το μάθημα". Έπειτα το λέει χωρίς να το βλέπει αλλά έχοντας αυτήν την εικόνα του σχεδιαγράμματος στο μυαλό του ως χάρτη για να προσανατολίζεται!

Βασικές οδηγίες:

• Γράφουμε λίγες λέξεις. Θέλουμε απλά να λειτουργούν σαν "σημαδούρες" στη μνήμη του. 
• Αν αντιληφθείτε ότι υπάρχει χρονική σύγχυση δεν την παραβλέπετε. Για παράδειγμα εξηγείτε τι σημαίνει π.Χ και μ.Χ
• Επίσης εξηγούμε τις λέξεις που μπορεί ένα παιδί με μαθησιακές δυσκολίες να δυσκολεύεται να κατανοήσει εξαιτίας του γενικού ελλείμματος που εμφανίζει στην ετυμολογία των λέξεων. Εδώ η φράση "διαίρει και βασίλευε'' είναι ένα τέτοιο παράδειγμα!

Προσαρμογή για εξ αποστάσεως παρέμβαση:

Για να εφαρμόσουμε τη συγκεκριμένη μέθοδο στην εξ αποστάσεως παρέμβαση μας.

1. Δίνετε οδηγίες γραπτές για τα υλικά που θέλετε να έχει το παιδί μπροστά του στην επόμενη συνεδρία του μαζί σας.
2. Μπορείτε αντί για κάρτες να έχετε φτιάξει έναν απλό πίνακα στο word ώστε το παιδί να έχει έτοιμες τις διαστάσεις των χαρτιών και να τις κόψει. Εδώ ενισχύουμε και τη Λεπτή κινητικότητα.
3. Φτιάχνετε μαζί, μαθητής και παιδαγωγός, ο καθένας στο γραφείο του, την ώρα της συνεδρίας σας (real time) τη μέθοδο. 
4. Δείχνετε κάθε φορά τι γράψατε στην κάθε κάρτα και post it και στέλνετε με φωτογραφίες πως θέλετε να στήσει το σχεδιάγραμμα. Λειτουργείτε δηλαδή σα μοντέλο για το μαθητή σας.

Αν είστε ειδικοί θεραπευτές: κάνετε κλικ στην εικόνα για να πάρετε πληροφορίες για τον νέο κύκλο εποπτειών που σκοπό έχει να σας βοηθήσει να εφαρμόζετε την παρέμβαση σας και εξ αποστάσεως!

Αν είστε γονείς: κάνετε κλικ στην εικόνα για να πάρετε πληροφορίες για την παρέμβαση εξ αποστάσεως σε παιδιά με Μαθησιακές δυσκολίες!

Άσπα Μητρακάκη

Ειδική Παιδαγωγός - Κοινωνική Ανθρωπολόγος
ειδικευμένη στην αντιμετώπιση μαθησιακών δυσκολιών/δυσλεξίας
email: amitrakaki@gmail.com
fb & instagram